Als woorden later het verschil maken

Je komt binnen op momenten waarop de tijd anders aanvoelt. De klok tikt gewoon door, maar in een andere beleving van tempo en toon. Aan de keukentafel zitten nabestaanden die zoeken naar woorden, terwijl er ook in deze momenten beslissingen genomen moeten worden. “We hebben het er eigenlijk nooit echt over gehad.”

Onlangs sprak ik een meneer die wist dat hij niet meer lang had te leven. Samen met zijn vrouw en kinderen bespraken we zijn wensen. Hij wilde beslist thuis blijven, in zijn eigen vertrouwde omgeving. Hij was uitgesproken over de invulling van zijn afscheid; geen lange, formele plechtigheid. Wel ruimte voor persoonlijke verhalen en muziek, veel van Louis Armstrong én zeker ‘What a Wonderful World’. “Omdat mijn leven mooi was,” zei hij.

Er werden herinneringen gedeeld, er werd gehuild, maar ook gelachen. Vragen werden gesteld die anders misschien waren blijven liggen. Er kwam helderheid, openheid en misschien wel het belangrijkste; het gaf rust.

Is een gesprek over uitvaartwensen goed om te doen? We stellen het vaak uit, omdat het ongemakkelijk voelt, omdat het confronterend is en dat is logisch.

Ik zie ook de andere kant. Nabestaanden die op het moeilijkste moment moeten gissen naar wat hun dierbare gewild zou hebben. En hoe goed je elkaar ook hebt gekend, het afscheid is iets wat je naast al het verdriet goed wilt doen. Dan is het fijn dat je weet wat je dierbare zou willen óf juist niet.

Ik hoor vaak dat het idee over een voorbespreking vooral over praktische keuzes gaat. Natuurlijk zijn dat belangrijke onderwerpen. Maar tegelijkertijd gaat het over iets groters: het geeft rust voor hen die het leven gaan loslaten en aan hen die achterblijven. En soms begint rust met één simpele vraag aan de keukentafel: “Als het zover is… wat zou jij dan willen?”

Janet de Vries startte in 2010 in de uitvaart. Sinds 2023 werkt zij als zelfstandig uitvaartondernemer en deelt iedere maand in deze krant een verhaal. Verdiepende informatie over onder- werpen rondom de dood, maar ook integere ervaringen uit het werk als uitvaartverzorger. Janet woont met haar gezin in Heerenveen.

Heeft u, advies of hulp nodig?